آیا توافق ایران و آمریکا نقض شده است؟
تهران حملات آمریکا را محکوم کرد و گفت که این اقدام نقض تفاهمنامه است
به نقل از اخبار الجزایر، ایالات متحده و ایران برای اولین بار از زمان امضای تفاهمنامه (MoU) در هفته گذشته، حملات متقابلی را انجام دادهاند و این امر تنشها را چند روز قبل از دیدار دو طرف برای دور بعدی مذاکرات افزایش داده است.
ارتش ایالات متحده اعلام کرد که این حملات را در تلافی حمله پهپادی به یک کشتی باری در تنگه هرمز در روز قبل انجام داده است. این پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، ایران را به انجام آن حمله متهم کرد.
رسانههای دولتی ایران گزارش دادند که یک موشک به نزدیکی اسکلهای در شهر سیریک در نزدیکی تنگه هرمز اصابت کرده است. ایران اعلام کرد که جزیره قشم نیز مورد اصابت قرار گرفته است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران اعلام کرد که در تلافی حمله اخیر دولت ترامپ، مکانهایی را در منطقه که نیروهای آمریکایی در آنجا مستقر هستند، هدف قرار داده است.
آنچه ما میدانیم در حالی است که این درگیری وارد روز ۱۲۰ام خود شده است.
در ایران
- وزارت امور خارجه ایران حملات آمریکا را محکوم کرده است. «این حملات وحشیانه، به گفته این وزارتخانه، «نقض آشکار» منشور سازمان ملل و همچنین «نقض آشکار بند ۱ تفاهمنامه» است.»
- نیروی دریایی سپاه پاسداران ایران در بیانیهای اعلام کرد که با هدف قرار دادن مواضع نظامی آمریکا در منطقه در روز جمعه به حملات روز جمعه پاسخ داده است. در این بیانیه آمده است: «در پاسخ به این اقدام تجاوزکارانه، نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مواضع استقرار ارتش آمریکا در منطقه را هدف قرار داد.» تا زمان انتشار این خبر، هیچ گزارشی مبنی بر حمله به اهداف آمریکایی وجود نداشته است.
- سپاه پاسداران ایران، آمریکا را به نقض تعهدات خود ذیل تفاهمنامه در حملات اخیرش متهم میکند و میافزاید که این توافق به تهران کنترل کشتیهایی را که از تنگه هرمز - یک گلوگاه انرژی جهانی - عبور میکنند، میدهد.
- یک نماینده مجلس ایران میگوید حملات آمریکا به ایران در طول مذاکرات، عدم تعهد واشنگتن به دیپلماسی و تفاهمنامههای آتشبس را آشکار کرد. ابراهیم عزیزی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در برنامه X گفت که آمریکا «بار دیگر در میانه مذاکرات به ایران حمله کرد».
- خبرگزاری مهر ایران به نقل از رئیس بنادر شرق هرمزگان نوشت: وی گفت که در پی حملات آمریکا هیچ خسارتی به بندر سیریک در استان هرمزگان وارد نشده است.
در ایالات متحده
- فرماندهی مرکزی ایالات متحده (CENTCOM) اعلام کرد که انبارهای موشک و پهپاد ایران و همچنین سایتهای رادار ساحلی را هدف قرار داده است.
- ارتش ایالات متحده، چند ساعت پس از اعلام CENTCOM مبنی بر انجام حملات، ویدئویی از حملات احتمالی خود به ایران منتشر کرد.
- جی دی ونس، معاون رئیس جمهور ایالات متحده، هشدار داده است که پس از حملات واشنگتن به ایران، "خشونت با خشونت پاسخ داده خواهد شد".
- وزارت امور خارجه ایالات متحده متن توافقنامهای را که بین لبنان و اسرائیل در واشنگتن دی سی حاصل شده است، منتشر کرده است. در این چارچوب آمده است که ارتش اسرائیل پس از خلع سلاح بازیگران غیردولتی مانند حزب الله، "به تدریج از خاک لبنان خارج خواهد شد".
- شورای ملی ایرانیان آمریکا (NIAC)، یک گروه لابیگری غیرانتفاعی در ایالات متحده، میگوید که از حمله به کشتی در هرمز و پاسخ ارتش ایالات متحده به حملات به ایران "نگران و نگران" است. NIAC در رسانههای اجتماعی نوشت: "ایالات متحده و ایران یک روند دیپلماتیک را آغاز کردهاند و باید از کانالهای دیپلماتیک برای طرح اختلافات استفاده کنند، نه بمب". در لبنان
- پس از مذاکرات با میانجیگری ایالات متحده، اسرائیل و لبنان «توافقنامهای چارچوبی» امضا کردهاند که واشنگتن میگوید هدف آن پایان دادن به «چرخه درگیری بیپایان» است.
- گروه حزبالله لبنان این توافق را رد کرده و یکی از سیاستمداران گفته است که این توافقنامه فقط «در خدمت منافع» اسرائیل خواهد بود.
- زینه خضر، خبرنگار الجزیره، در بحبوحه اعتراضات در بیروت توضیح میدهد که مخالفان توافقنامه چارچوبی اسرائیل و لبنان گفتهاند که این توافقنامه به اشغال جنوب لبنان توسط اسرائیل پایان نخواهد داد. او در پستی در X خاطرنشان کرد: «کلمه عقبنشینی در متن [این توافقنامه] وجود ندارد. در عوض، این چارچوب تصریح میکند که نیروهای اسرائیلی پس از خلع سلاح بازیگران غیردولتی مانند حزبالله «از خاک لبنان خارج خواهند شد».
- خبرگزاری ملی لبنان گزارش داد که نیروهای اسرائیلی شبانه حومه شهر مرکبا، واقع در ۱.۵ کیلومتری مرز اسرائیل و لبنان، را بمباران کردند.
تنگه هرمز
- رئیس جمهور ترامپ حمله به یک کشتی تجاری در نزدیکی تنگه هرمز را «نقض احمقانه توافق آتشبس ما» توصیف کرد.
- ابراهیم عزیزی، مقام ایرانی، در پاسخ به پست ترامپ در شبکههای اجتماعی گفت که ایران بر این تنگه حکومت میکند و کشتیها باید «به قوانین احترام بگذارند» و «از مسیرهای امن استفاده کنند».
- استفان دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل، گفته است که سازمان ملل امیدوار است شاهد بازگشایی «پایدار» تنگه هرمز باشد. دوجاریک به خبرنگاران در نیویورک گفت: «فکر میکنم مهم است که همه به آنچه در هر توافقی که امضا میشود متعهد شدهاند، عمل کنند.»
- رسول سردار آتاس، خبرنگار الجزیره، که از تهران گزارش میداد، گفت که بحثهایی در مورد ایجاد یک خط ارتباطی بین ایالات متحده و ایران برای مقابله با تنشها در تنگه وجود دارد. او گفت: «اما سپاه پاسداران امروز گفته است که چنین خط ارتباطی وجود ندارد؛ این خط ایجاد نشده است و ایجاد نخواهد شد.» آتاس، خبرنگار الجزیره، گفت که تهران تنگه هرمز را «بزرگترین اهرم» خود در مذاکرات با آمریکا میداند. او گفت: «برای ایرانیها، اعمال کنترل و حاکمیت بر تنگه هرمز یک تصمیم استراتژیک است. زیرا برای تهران، تنگه هرمز بازدارندگی نهایی و همچنین بزرگترین اهرمی است که تهران در میز مذاکره دارد.»