ظرفیت تولید ۲.۵ میلیون تن تخم‌مرغ در کشور / ضرورت توسعه صنایع تبدیلی برای مدیریت بازار
فرجی، مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به ظرفیت تولید ۲.۵ میلیون تن تخم‌مرغ، بر لزوم توسعه صنایع تبدیلی، صادرات هدفمند و تکمیل زنجیره ارزش برای مدیریت پایدار بازار تأکید کرد.
مهراب فرجی، مدیرکل دفتر امور طیور و تولیدات دامی وزارت جهاد کشاورزی در مراسم گرامیداشت روز جهانی تخم‌مرغ، ضمن بررسی چالش‌ها و فرصت‌های این صنعت، بر لزوم اتخاذ تصمیمات جدی برای مدیریت بهره‌وری تأکید کرد.
عبور از چالش‌های سخت صنعت طیور
فرجی با اشاره به مقاومت تولیدکنندگان در شرایط دشوار اقتصادی گفت: «ما سه جنگ اقتصادی سخت را گذراندیم؛ جنگ ۱۲ روزه، جنگ حذف ارز ترجیحی و جنگ ۴۰ روزه را با موفقیت پشت سر گذاشتیم و تولیدکنندگان در این شرایط سرپا ماندند که جای تقدیر دارد.»
وی با تأکید بر جایگاه تغذیه‌ای تخم‌مرغ افزود: «در جمع شما تولیدکنندگان که خود به پیچیدگی‌های کیفیت و حجم سرمایه‌گذاری‌ها واقف هستید، صحبت درباره اهمیت این محصول تکراری است؛ لذا به جای آن باید به چالش‌های پیشِ‌رو و ضرورت تصمیم‌گیری‌های راهبردی برای آینده این صنعت بپردازیم.»
تضاد قوانین اقتصادی و واقعیت‌های تولید
مدیرکل دفتر امور طیور تصریح کرد: «قوانین اقتصادی با تعارف و رودربایستی در تضاد هستند. در حال حاضر باید به یک جمع‌بندی نهایی برسیم که ادامه فعالیت این صنعت با چه رویکرد مدیریتی پیش خواهد رفت.»
فرجی با اشاره به آمار ظرفیت‌ها گفت: «بررسی جداول ظرفیت نشان می‌دهد که کشور توان تولید حداقل ۲.۵ میلیون تن تخم‌مرغ را دارد. با این حال، باید تدابیری اتخاذ کنیم که این سرمایه‌گذاری‌ها دچار تعارض منافع نشود. همچنین از سال ۱۴۰۱ و با ابلاغ قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار، عملاً قدرت دولت در مدیریت متوازن صدور پروانه‌ها کاهش یافت که منجر به شکل‌گیری ظرفیت‌های تولیدی بدون توازن شده است؛ این در حالی است که بر اساس برنامه هفتم، نیاز واقعی کشور حدود ۱ میلیون و ۲۶۰ تا ۱ میلیون و ۲۷۰ هزار تن برآورد می‌شود.»
مدیریت صادرات و ضرورت حمایت از گله‌های مولد
فرجی در خصوص پیامدهای حذف ارز ترجیحی بیان کرد: «حذف ارز ترجیحی و جایگزینی آن با کالابرگ، فضای کسب‌وکار را تغییر داد. در حال حاضر صادرات تخم‌مرغ به سهولت گذشته نیست؛ تولید با کیفیت بالا انجام می‌شود، اما صادرات هدفمندی نداریم و صرفاً شاهد خروج محصول هستیم.»
وی ادامه داد: «از آبان‌ماه سال گذشته تاکنون، امکان واردات گله‌های اجداد و مادری محدود شده است. آمارها نشان می‌دهد که تنها سال گذشته، در مقاطعی ۴.۵ میلیون قطعه و پس از حذف ارز ترجیحی در بازه‌ای دیگر، بیش از ۱۲ میلیون قطعه جوجه‌ریزی کاهش داشت. ما باید با حفظ سرمایه‌های زیستی موجود، تعادل بازار را در طول سال حفظ کنیم.»
فرجی درباره روند صادرات خاطرنشان کرد: «تمامی تولیدکنندگان می‌توانند با مراجعه به معاونت امور تولیدات دامی و بر مبنای ظرفیت‌های موجود، سهمیه صادراتی دریافت کنند. از ابتدای اسفندماه سال گذشته تا ۲۶ شهریور، سهمیه‌ها تخصیص یافت که تا امروز ۱۳۴۵ تن صادر شده است و پس از جمع‌بندی تقاضای استان‌ها، سهمیه‌های جدید برای ماه جاری در نظر گرفته خواهد شد.»
توسعه صنایع تبدیلی؛ راهکار اصلی نجات صنعت
مدیرکل دفتر امور طیور و تولیدات دامی با تأکید بر اهمیت صنایع تبدیلی گفت: «یکی از الزامات اساسی، توسعه پروژه‌هایی نظیر شهر تخم‌مرغ است. تخم‌مرغ کالایی است که قابلیت نگهداری طولانی‌مدت به صورت خام را ندارد و باید به محصول فرآوری‌شده (پودر، مایع و…) تبدیل شود تا امکان صادرات به بازارهای دوردست فراهم گردد. تشکیل شرکت تخصصی توسط تولیدکنندگان، راهکار مناسبی برای جایگزینی صندوق‌های حمایت از این صنعت است که پیش‌تر به دلیل موانع قانونی تشکیل نشدند.»
فرجی در پایان ضمن اعلام آمادگی دولت برای دریافت پیشنهادات تشکل‌ها گفت: «ما در وزارتخانه آماده‌ایم تا پیشنهادات مکتوب اتحادیه‌ها و تولیدکنندگان را جمع‌بندی کنیم. بیایید با همکاری یکدیگر و به‌دور از تعارض منافع، نقشه‌راهی برای بهره‌وری و زنجیره ارزش تمام واحدهای خرد، متوسط و بزرگ ترسیم کنیم تا شاهد رشد و اعتلای هرچه بیشتر صنعت طیور باشیم.»
