بیمار و بیپناه زیر موج انفجار؛ آیا پناهگاههای سلامت به اهداف نظامی تبدیل شدند؟
فاجعه در سایه جنگ: تخلیه بیماران از پنج بیمارستان تهران و اهواز بهدلیل موج انفجار. آیا مراکز درمانی، هدف جدید دشمن شدند؟ جزئیات کامل و واکنش WHO را بخوانید.
تنها پس از سه روز از آغاز درگیریها، گزارشهای تکاندهندهای از وزارت بهداشت مبنی بر آسیب جدی به بیمارستانها و تخلیه بیماران بستری، جامعه را در بهت فرو برده است. آیا نقض آشکار قوانین بینالمللی بشردوستانه، سلامت آسیبپذیرترین افراد جامعه را هدف قرار داده است؟
پس از سه روز نبرد، آنچه بیش از همه وجدان عمومی را به چالش کشیده، حمله به مناطقی است که طبق تمامی معاهدات جهانی، باید مناطق امن و بیطرف تلقی شوند. بر اساس اعلام سخنگوی وزارت بهداشت، پنج بیمارستان و دو پایگاه اورژانس به شکل مستقیم یا غیرمستقیم متحمل خسارت سنگین شدهاند و بیماران مجبور به ترک تختهای خود شدند. این فاجعه انسانی، نگرانیها درباره ایمنی زیرساختهای درمانی کشور را به اوج رسانده است.
آسیب جدی به زیرساختهای حیاتی درمان
نقش بیمارستان در هر منطقهای، سنگر نجات جان انسانهاست. اما حملات اخیر نشان داد که این سنگرها نیز در امان نماندهاند. حسین کرمانپور، سخنگوی وزارت بهداشت، در تشریح جزئیات این وقایع به «پیام ما» گفت: «هدف مستقیم حمله نبودهایم، اما موج انفجار اطراف، خسارات جبرانناپذیری وارد کرده است.»
تخلیه اجباری بیماران از مراکز درمانی کلیدی
وضعیت در بیمارستانهای تهران بهطور خاص نگرانکننده توصیف شده است:
- بیمارستان گاندی: هدف قرار گرفتن دکل مخابراتی در نزدیکی این مرکز، منجر به فروریختن دیوارهای بخش نوزادان و شکستن تمامی شیشهها شد. تخلیه بیماران از این مرکز نیازمند عملیات امداد و نجات فوری بود.
- بیمارستانهای مطهری و خاتمالانبیا: انفجارهای مجاور این مراکز درمانی تخصصی (سوانح و سوختگی)، عملاً آنها را ناامن کرد و بیماران، حتی کسانی که زیر دستگاههای حیاتی بودند، به مراکز دیگر منتقل شدند. در این میان، دو بیمار بستری نیز در اثر موج انفجار مجروح و مداوا شدند.
- بیمارستان ابوذر اهواز: در اهواز نیز، موج انفجار و دود ناشی از آن، بیماران و همراهان را مجبور به فرار از بیمارستان کرد.
کرمانپور همچنین تأیید کرد که دو تکنسین اورژانس در سراب در حین انجام وظیفه مجروح شدند، که این امر نشاندهنده هدف قرار گرفتن مستقیم پایگاههای امدادی در استانهایی چون سیستانوبلوچستان و آذربایجانشرقی است.
صدای مجلس و واکنش سازمان جهانی بهداشت
این حملات نه تنها در داخل، بلکه در سطح بینالمللی نیز بازتاب یافته است. محمدجمالیان، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، این اقدامات را «حمله وحشیانه دشمن» خواند و تأکید کرد که تخلیه بیماران، چه کسانی که خود توانستند راه بروند و چه آنهایی که با آمبولانس منتقل شدند، نقض آشکار قوانین جنگی است.
در سطح جهانی، دکتر تدروس آدهانوم، دبیرکل سازمان جهانی بهداشت (WHO)، با ابراز نگرانی شدید نسبت به گزارش آسیب به بیمارستان گاندی تهران، در شبکه ایکس نوشت: «مراکز بهداشتی و درمانی تحت حمایت حقوق بشردوستانه بینالمللی هستند. سلامت، هدف حمله نیست.»
روایت شاهدان عینی: وحشت در آیسییو
یکی از پرستاران بخش مراقبتهای ویژه (ICU) بیمارستان خاتمالانبیا، وضعیت را اینگونه توصیف کرد: «سقف کاذب آیسییوها در اثر موج انفجار فروریخت. خوشبختانه بیماران بیهوش که زیر دستگاه بودند، نجات پیدا کردند، اما سایر بیماران با ترس محل را ترک کردند.»
همچنین، مرکز توانبخشی هلالاحمر که در مجاورت بیمارستانهای آسیبدیده تهران قرار داشت، نیز با شکستن تمامی شیشهها، تحت تأثیر این انفجارها قرار گرفت.
نتیجهگیری: حمله به بیمارستانها و مراکز درمانی، فراتر از یک اقدام نظامی، یک جنایت جنگی قلمداد میشود که سازمانهای بینالمللی باید به آن واکنش قاطع نشان دهند تا از تکرار این وقایع برای بیماران بیپناه جلوگیری شود./ پیام ما