افزایش نگرانکننده دیابت در ایران؛ سبک زندگی در خط اتهام
افزایش دیابت در ایران با سبک زندگی کمتحرک، چاقی و تغذیه ناسالم مرتبط است؛ بررسی دلایل رشد این بیماری در جامعه.
شیوع دیابت در ایران طی سالهای اخیر، روندی رو به افزایش داشته و کارشناسان حوزه سلامت نسبت به گسترش این بیماری در میان گروههای سنی مختلف هشدار میدهند.
تغییر الگوی تغذیه، کمتحرکی، افزایش چاقی و سبک زندگی شهری از مهمترین عواملی هستند که به گفته متخصصان در رشد آمار مبتلایان نقش دارند؛ مسألهای که اگر جدی گرفته نشود، میتواند به یکی از چالشهای مهم نظام سلامت کشور تبدیل شود.
دیابت؛ بیماری خاموش اما پرهزینه
دیابت، یکی از شایعترین بیماریهای غیرواگیر در جهان است که به دلیل افزایش قند خون ایجاد میشود. این بیماری در صورت کنترل نشدن میتواند عوارض جدی مانند بیماریهای قلبی، نارسایی کلیه، آسیبهای چشمی و مشکلات عصبی ایجاد کند.
پزشکان از دیابت به عنوان «بیماری خاموش» یاد میکنند، زیرا در بسیاری از موارد بدون علامت مشخص پیش میرود و بیمار زمانی متوجه آن میشود که عوارض بیماری ظاهر شده است.
در ایران نیز روند ابتلا طی سالهای اخیر رو به افزایش بوده و حتی سن ابتلا در حال کاهش است.
کاهش تحرک؛ یکی از عوامل اصلی افزایش دیابت
یکی از مهمترین دلایل رشد آمار دیابت در کشور، تغییر سبک زندگی و کاهش فعالیت بدنی است. زندگی شهری، استفاده گسترده از خودرو، مشاغل کمتحرک و افزایش زمان استفاده از تلفن همراه و رایانه باعث شده میزان تحرک روزانه افراد کاهش پیدا کند.
کمتحرکی باعث میشود بدن در مصرف قند خون، کارایی کمتری داشته باشد و به مرور زمان خطر ابتلا به دیابت نوع دو افزایش یابد. به همین دلیل متخصصان سلامت همواره بر اهمیت فعالیت بدنی منظم تأکید میکنند.
تغییر الگوی غذایی و افزایش مصرف فستفود
در کنار کمتحرکی، تغییر الگوی تغذیه نیز نقش مهمی در افزایش دیابت دارد. در سالهای اخیر مصرف غذاهای آماده، فستفودها، نوشیدنیهای شیرین و خوراکیهای پرچرب افزایش یافته است؛ غذاهایی که کالری بالا و ارزش غذایی پایین دارند.
این نوع تغذیه علاوه بر افزایش وزن، میتواند مقاومت بدن به انسولین را افزایش دهد و زمینه بروز دیابت نوع دو را فراهم کند.
در مقابل، کاهش مصرف سبزیجات، میوهها و غلات کامل نیز از عوامل مؤثر در این روند به شمار میرود.
افزایش چاقی در جامعه
چاقی از مهمترین عوامل خطر ابتلا به دیابت محسوب میشود و بررسیها نشان میدهد میزان اضافه وزن در میان ایرانیان افزایش یافته است.
تجمع چربی بهویژه در ناحیه شکم، حساسیت بدن به انسولین را کاهش میدهد و احتمال ابتلا به دیابت را بیشتر میکند.
نگرانکنندهتر آن که چاقی در میان کودکان و نوجوانان نیز رو به افزایش است؛ موضوعی که میتواند در آینده باعث افزایش ابتلا به دیابت در سنین پایین شود.
پیشگیری؛ مهمترین راه مقابله با دیابت
کارشناسان معتقدند بخش قابل توجهی از موارد دیابت نوع دو با اصلاح سبک زندگی قابل پیشگیری است.
افزایش فعالیت بدنی، کنترل وزن، کاهش مصرف قند و چربی و توجه به رژیم غذایی سالم از مهمترین اقدامات پیشگیرانه محسوب میشوند.
به گفته متخصصان، حتی فعالیتهای سادهای مانند پیادهروی روزانه میتواند نقش مؤثری در کاهش خطر ابتلا به این بیماری داشته باشد.
افزایش آگاهی عمومی و توجه بیشتر به سلامت سبک زندگی میتواند به مهار روند رو به رشد دیابت در کشور کمک کند.