فرصت یادگیری را از دست ندهیم؛ استراتژی تشویق کارکنان (قسمت پنجم)

برای مفهوم «انگیزه» تعاریف متعددی وجود دارد، اما تمام آن‌ها یک نقطه اشتراک دارند: میل به رسیدن به یک هدف. محرک‌های هر فرد در سازمان متفاوت است؛ برای مثال، ممکن است برای برخی کارکنان، رویارویی با چالش‌های جدید در وظایفشان انگیزه باشد و برای برخی دیگر، حس رقابت.

در نهایت، تعریف دقیق انگیزه اهمیت چندانی ندارد؛ مهم این است که انگیزه، نیروی پیش‌برنده‌ای است که به ما در مسیر رسیدن به اهداف کمک می‌کند. این انرژی می‌تواند از منابع درونی یا بیرونی تأمین شود، اما در هر حال، مانند سوختی عمل می‌کند که موتور محرک افراد برای انجام کارهاست. یکی از تفاوت‌های اصلی میان افراد موفق و غیرموفق، تفاوت در سطح همین انگیزه است.

ایجاد انگیزه در محیط کار

انگیزه در محیط کار را می‌توان «شیوه‌ای که مدیران از طریق آن کارکنان را برای انجام بهینه و به‌موقع وظایف ترغیب می‌کنند» تعریف کرد.

مدیریت انگیزه، یکی از دغدغه‌های اصلی مدیران است. هر پروژه‌ای که بر پایه کار تیمی، همکاری و تعهد بنا شده باشد، مستقیماً به سطح انگیزه افراد وابسته است. بدون تسلط بر تکنیک‌های انگیزش کارکنان، مدیریت کسب‌وکار، برگزاری جلسات مؤثر یا شکل‌دهی به یک فرهنگ سازمانی پویا، عملاً کاری دشوار است.

دو نوع انگیزه داریم: درونی و بیرونی

انگیزه درونی از باورهای فرد نشأت می‌گیرد، اما انگیزه بیرونی ناشی از عوامل محیطی است. انگیزه درونی مطلوب‌تر است، زیرا فرد را از درون هدایت می‌کند و چون وابسته به عوامل خارجی نیست، پایدارتر است. وقتی کارکنان انگیزه ذاتی داشته باشند، بدون چشم‌داشت به پاداش‌های بیرونی و صرفاً برای رسیدن به اهداف و لذت بردن از فرآیند، برای پیشرفت تلاش می‌کنند؛ مثلاً کارمندی که فراتر از شرح وظایفش فعالیت می‌کند، چون از ماهیت کار لذت می‌برد.

در مقابل، انگیزه‌های بیرونی به دلیل موقتی و زودگذر بودن، چندان ایده‌آل نیستند. این نوع انگیزه زمانی رخ می‌دهد که مدیران با استفاده از پاداش‌های مالی، تشویق‌ها یا ترفیع مقام، کارکنان را ترغیب می‌کنند. در اینجا، فرد کار را به امید دریافت پاداش یا نتیجه نهایی انجام می‌دهد. این مشوق‌ها ممکن است در کوتاه‌مدت اثربخش باشند، اما به مرور زمان جذابیت خود را از دست می‌دهند؛ مثل کارمندی که تنها به انگیزه دریافت اضافه‌کاری، ساعات بیشتری در سازمان می‌ماند.

با ما همراه باشید

لطفاً به اشتراک بگذارید

نویسنده: حسن گودرزی سروش

کارشناس مهندسی صنایع و بهداشت حرفه‌ای

تلفن: ۰۹۱۸۸۱۲۷۷۶۹