تولید قراردادی؛ راه نجات مرغداران از بحران نقدینگی و بازار
تولید قراردادی بهعنوان راهکاری برای حل بحران نقدینگی مرغداران مطرح شده است؛ مدلی که میتواند به پایداری تولید مرغ و تخممرغ و ثبات بازار کمک کند.
در شرایطی که مرغداران با کمبود نقدینگی، افزایش هزینههای تولید و نوسانات بازار روبهرو هستند، کارشناسان و فعالان صنعت طیور از «تولید قراردادی» بهعنوان یکی از مهمترین راهکارهای حمایت از تولید و حفظ ثبات بازار گوشت مرغ و تخممرغ یاد میکنند؛ مدلی که میتواند هم به پایداری تولید کمک کند و هم امنیت غذایی کشور را تقویت کند.
تولید قراردادی؛ راهکاری برای حمایت از مرغداران
تأمین گوشت مرغ و تخممرغ بهعنوان بخش مهمی از سبد پروتئینی خانوار اهمیت زیادی در اقتصاد غذایی کشور دارد. با این حال، افزایش قیمت نهادهها و هزینههای تولید در سالهای اخیر باعث شده بسیاری از مرغداران با مشکل سرمایه در گردش مواجه شوند.
در چنین شرایطی، کارشناسان حوزه دام و طیور معتقدند اجرای طرح تولید قراردادی میتواند بهعنوان یک سیاست حمایتی موثر، بخشی از مشکلات تولیدکنندگان را کاهش دهد. در این مدل، نهادههای تولید بهصورت مدتدار در اختیار مرغداران قرار میگیرد و در مقابل، خرید محصول نیز بهصورت تضمینی انجام میشود؛ اقدامی که میتواند ریسک تولید را کاهش دهد.
نقش صنعت دام و طیور در امنیت غذایی کشور
ابراهیم حسننژاد، معاون اسبق امور تولیدات دامی، با اشاره به اهمیت بخش دام در کشاورزی میگوید: این بخش نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی و تأمین پروتئین حیوانی جامعه دارد و بهطور مستقیم با نیازهای غذایی مردم در ارتباط است.
به گفته او، ایران در تولید گوشت مرغ به خودکفایی کامل رسیده و نیاز کشور طی سالهای اخیر از طریق تولید داخلی تأمین شده است. با این حال، افزایش هزینههای تولید و نیاز بیشتر مرغداران به نقدینگی، باعث شده توسعه تولید قراردادی بهعنوان یکی از سیاستهای حمایتی وزارت جهاد کشاورزی مورد توجه قرار گیرد.
در این الگو، با تأمین نهادهها بهصورت اعتباری و تضمین خرید محصول، شرایط برای ادامه فعالیت تولیدکنندگان فراهم میشود.
کمبود نقدینگی و کاهش جوجهریزی در واحدهای مستقل
در ماههای اخیر، کاهش سرانه مصرف و پیشبینی تولید مازاد در بازار باعث شده برخی مرغداران میزان جوجهریزی را کاهش دهند.
حبیب اسدالهنژاد، مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی، میگوید کمبود نقدینگی یکی از مهمترین دلایل کاهش تولید در واحدهای مستقل است. به گفته او، حذف ارز ترجیحی بدون ایجاد زیرساختهای لازم برای تأمین سرمایه مرغداران، هزینههای تولید را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.
او همچنین تأکید میکند کاهش قیمت جوجه یکروزه، زیان زیادی به واحدهای مرغ مادر وارد کرده و در برخی موارد حتی به حذف گلههای مولد و کاهش تولید منجر شده است.
تولید قراردادی؛ راه بازگشت واحدهای تعطیل به چرخه تولید
به گفته فعالان صنعت طیور، تولید قراردادی تنها راهکار عملی برای حفظ پایداری تولید در شرایط فعلی است.
اسدالهنژاد میگوید پیگیریهایی برای اجرای این مدل تولید با همکاری نهادهایی مانند شرکت پشتیبانی امور دام، موسسه جاهد و سازمان تعاون روستایی انجام شده است. در صورت اجرایی شدن این طرح، بسیاری از واحدهای مرغداری کوچک و مستقل که به دلیل شرایط بازار تعطیل شدهاند میتوانند دوباره فعالیت خود را از سر بگیرند.
او هشدار میدهد که اگر تولید قراردادی بهطور جدی اجرا نشود، بازگشت این واحدها به چرخه تولید دشوار خواهد بود و این موضوع میتواند امنیت غذایی و استمرار تولید مرغ در کشور را با چالش روبهرو کند.
حمایت از تولید تخممرغ با الگوی تولید قراردادی
در بخش تخممرغ نیز فعالان صنعت طیور معتقدند حمایت دولت از تولیدکنندگان ضروری است.
حمیدرضا کاشانی، رئیس هیئتمدیره اتحادیه مرغداران میهن، میگوید دولت باید تخممرغ را با قیمت اقتصادی از تولیدکنندگان خریداری کند تا هم تولید پایدار بماند و هم فشار قیمتی کمتری به مصرفکنندگان وارد شود.
به گفته او، اجرای تولید قراردادی در صنعت تخممرغ نیز میتواند انگیزه تولیدکنندگان را افزایش دهد و ثبات بیشتری در بازار ایجاد کند.
او قیمت پیشنهادی اتحادیه برای هر کیلوگرم تخممرغ درب مرغداری را ۲۵۲ هزار تومان و برای مصرفکننده ۳۰۹ هزار تومان اعلام کرد، در حالی که قیمت پیشنهادی وزارت جهاد کشاورزی ۲۳۵ هزار تومان است.
سیاستی برای ثبات بازار و پایداری تولید
در شرایطی که مدیریت بازار کالاهای اساسی یکی از مهمترین شاخصهای ارزیابی سیاستهای اقتصادی محسوب میشود، اجرای برخی برنامهها برای کنترل قیمت، جلوگیری از کمبود کالا و حمایت از تولیدکنندگان اهمیت ویژهای دارد.
کارشناسان معتقدند تولید قراردادی در صنعت مرغداری میتواند به کاهش ریسک تولید، تأمین سرمایه در گردش مرغداران و حفظ ثبات بازار گوشت مرغ و تخممرغ کمک کند؛ موضوعی که در نهایت به تقویت امنیت غذایی کشور منجر خواهد شد.