حذف ارز ترجیحی؛ طوفان گرانی کالاهای اساسی در راه است؟
کالاهای اساسی با حذف ارز ترجیحی چقدر گران میشوند؟
حذف ارز ترجیحی و پرداخت یارانه یکمیلیونی، قیمت کالاهای اساسی را به کجا میرساند؟ بررسی سناریوهای گرانی و قدرت خرید مردم.
تصمیم تازه دولت برای حذف ارز ترجیحی کالاهای اساسی، زنگ خطر جدیدی برای سفره خانوارها به صدا درآورده است.
اخبار سبز کشاورزی؛ پرسش اصلی اینجاست: آیا پرداخت یک میلیون تومان یارانه نقدی میتواند جلوی جهش قیمتها را بگیرد، یا تنها مُسکنی موقت برای موج گرانی پیشِ رو خواهد بود؟
حذف ارز ۲۸۵۰۰ تومانی؛ تغییر بزرگ در سیاست ارزی دولت
دولت اعلام کرده است که قصد دارد ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰ تومانی را حذف کرده و در عوض، بهصورت مستقیم ماهانه یک میلیون تومان به هر مصرفکننده پرداخت کند. سیاستی که به گفته مسئولان، قرار است نظام توزیع یارانه را شفافتر و هدفمندتر کند.
بر اساس اعلام شورای اطلاعرسانی دولت، از این پس ارز مورد نیاز نهادهها و کالاهای اساسی از طریق تالار دوم مرکز مبادله و در درگاه اختصاصی بانک مرکزی تأمین خواهد شد؛ ارزی که قیمت آن در حال حاضر به بیش از ۱۳۰ هزار تومان رسیده است.
آیا کالاهای اساسی ۴ برابر گران میشوند؟
افزایش نرخ ارز واردات از ۲۸۵۰۰ تومان به بیش از ۱۳۰ هزار تومان، بهمعنای افزایش حدوداً چهاربرابری هزینه ارزی واردات است. همین موضوع باعث نگرانی جدی درباره آینده قیمت کالاهای اساسی شده است.
در روزهای اخیر، زمزمههایی از بازار شنیده میشود؛ از جمله اینکه قیمت روغن نباتی یک لیتری ممکن است از محدوده حدود ۱۰۰ هزار تومان به ۴۰۰ هزار تومان برسد. این شایعات اگرچه بهطور رسمی تأیید نشدهاند، اما ریشه در منطق هزینه تمامشده واردات دارند.
تأکید دولت بر کنترل قیمتها؛ واقعیت یا وعده؟
در برابر این نگرانیها، دولت تأکید دارد که قیمت کالاهای اساسی همچنان بر اساس مصوبات ستاد تنظیم بازار تعیین خواهد شد و اجازه افزایشهای افسارگسیخته داده نمیشود.
اما تجربههای پیشین نشان داده است که کنترل دستوری قیمتها در شرایط افزایش شدید هزینهها، همواره با چالش اجرا مواجه بوده و اغلب به کاهش عرضه، فروش خارج از شبکه یا رشد بازار غیررسمی منجر شده است.
کالابرگ یکمیلیونی؛ مسکن موقت یا سپر تورمی؟
پرسش اساسی اینجاست: آیا کالابرگ یا یارانه یک میلیون تومانی میتواند در برابر موج گرانی ناشی از حذف ارز ترجیحی، از قدرت خرید مردم محافظت کند؟
بسیاری از کارشناسان معتقدند در شرایط تورمی، یارانه نقدی یا کالابرگی اگر هم در کوتاهمدت اثرگذار باشد، بهسرعت توسط افزایش قیمتها خنثی میشود؛ بهویژه اگر قیمت کالاهای اساسی همگام با نرخ ارز آزاد حرکت کند.
حذف ارز ترجیحی چه سرنوشتی برای سفره مردم میسازد؟
حذف ارز ترجیحی، بدون تردید یکی از پرریسکترین تصمیمات اقتصادی ماههای اخیر است؛ تصمیمی که موفقیت یا شکست آن، مستقیماً در قیمت نان، روغن، گوشت، مرغ و سایر کالاهای ضروری نمایان خواهد شد.
اینکه دولت بتواند همزمان هم قیمتها را کنترل کند و هم قدرت خرید مردم را حفظ کند، پرسشی است که پاسخ آن نه در وعدهها، بلکه در قبضهای خرید خانوار در ماههای آینده روشن میشود.