بحران نقدینگی و ناپایداری سیاستها
زنجیره دام و طیور ایران زیر فشار هزینههای تولید
افزایش هزینههای تولید، دشواری تأمین نهادههای دامی و ناپایداری سیاستهای اقتصادی، زنجیره دام و طیور کشور را با چالشهای جدی روبهرو کرده است. در شرایطی که تولیدکنندگان برای حفظ ظرفیت فعالیت خود به نقدینگی مستمر و دسترسی قابل پیشبینی به نهادهها نیاز دارند، مشکلات تأمین مالی میتواند روند تولید و عرضه محصولات پروتئینی را تحت تأثیر قرار دهد.
نقدینگی؛ حلقه گمشده در چرخه تولید
تولید در واحدهای دامداری و مرغداری به سرمایه در گردش قابل توجهی نیاز دارد. خرید خوراک، تأمین دارو و واکسن، پرداخت دستمزد نیروی انسانی، هزینه انرژی و حملونقل از جمله مخارجی هستند که تولیدکنندگان باید بهصورت مستمر تأمین کنند.
در چنین شرایطی، تأخیر در پرداخت مطالبات یا دشواری دسترسی به تسهیلات بانکی میتواند برنامه تولید واحدهای دام و طیور را مختل کند. این مسئله بهویژه برای واحدهای کوچک و متوسط که توان مالی محدودتری دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
ناپایداری سیاستها و افزایش ریسک تولید
یکی دیگر از چالشهای فعالان این صنعت، تغییرات مکرر در سیاستهای مرتبط با تأمین نهاده، قیمتگذاری و واردات است.
تولیدکنندگان برای برنامهریزی دورههای پرورش و مدیریت هزینهها به ثبات نسبی در مقررات نیاز دارند. تغییرات پیشبینینشده میتواند محاسبات اقتصادی مرغداران و دامداران را برهم بزند و تصمیمگیری درباره میزان تولید را دشوار کند.
تأمین نهاده؛ مسئلهای فراتر از دسترسی به خوراک
خوراک سهم مهمی در هزینه تمامشده محصولات دامی و طیور دارد. بنابراین، هرگونه اختلال در تأمین، حملونقل یا توزیع نهادههایی مانند ذرت و کنجاله سویا میتواند مستقیماً بر عملکرد واحدهای تولیدی اثر بگذارد.
در کنار دسترسی به نهاده، زمان تحویل و قیمت تمامشده آن نیز اهمیت دارد. حتی در شرایطی که نهاده در بازار موجود باشد، تأخیر در تحویل یا افزایش هزینه حمل میتواند فشار مالی بیشتری به تولیدکننده وارد کند.
ضرورت اصلاح سازوکارهای حمایتی
کارشناسان بخش کشاورزی بر ضرورت تقویت سرمایه در گردش واحدهای تولیدی، تسهیل دسترسی به تسهیلات بانکی و ایجاد ثبات در سیاستهای تأمین نهاده تأکید دارند.
همچنین توسعه قراردادهای بلندمدت تأمین خوراک، بهبود نظام توزیع و تسریع در پرداخت مطالبات تولیدکنندگان میتواند به کاهش ریسک فعالیت در این بخش کمک کند.
آینده تولید در گرو ثبات اقتصادی
صنعت دام و طیور یکی از بخشهای مهم تأمین امنیت غذایی کشور است و تداوم فعالیت آن به شرایط اقتصادی قابل پیشبینی وابستگی دارد.
در صورتی که مشکلات نقدینگی، تأمین نهاده و ناپایداری سیاستها برطرف نشود، فشار هزینهها میتواند به کاهش انگیزه سرمایهگذاری و تضعیف ظرفیت تولید منجر شود.
حمایت مؤثر از تولیدکنندگان، صرفاً به تأمین مقطعی نهاده محدود نمیشود؛ بلکه نیازمند سیاستگذاری پایدار، تأمین مالی مناسب و ایجاد شرایطی است که دامداران و مرغداران بتوانند با اطمینان بیشتری برای آینده تولید برنامهریزی کنند.