از بزرگترین تولیدکننده نهال انار کشور تا بهرهگیری از فناوری پیشرفته کشت بافت گیاهی
صاحبی؛ قطب تولید، پژوهش و نوآوری در صنعت انار و مرکبات ایران+ویدئو
آشنایی با مجموعه صاحبی در مازندران؛ بزرگترین تولیدکننده نهال انار کشور، تنها مرکز تحقیقات انار بخش خصوصی و پیشرو در کشت بافت مرکبات.
در روستای صاحبی، از توابع استان مازندران، مجموعهای تخصصی با نام تجاری «صاحبی» (Sahebi) به مدیریت و مالکیت سید عسکری خاکساز فعالیت میکند؛ مجموعهای که با تمرکز بر تولید نهال انار، پژوهشهای تخصصی و بهکارگیری فناوریهای نوین تکثیر گیاهان، ظرفیت ارزشمندی برای توسعه باغبانی کشور ایجاد کرده است.
بر اساس اطلاعات معرفیشده از سوی این مجموعه، صاحبی بزرگترین تولیدکننده نهال انار در کشور و تنها مرکز تحقیقات انار در بخش خصوصی ایران است. این مجموعه با تولید ۲۸ رقم انار نرمهسته، گامی در جهت توسعه تنوع ارقام، پاسخگویی به نیاز باغداران و ارتقای ظرفیت تولید انار کشور برداشته است.
پژوهش در کنار تولید؛ مزیت مهم مجموعه صاحبی
یکی از ویژگیهای قابلتوجه این مجموعه، پیوند فعالیتهای تولیدی با تحقیقات تخصصی انار است. وجود مرکز تحقیقات انار در بخش خصوصی میتواند زمینه مناسبی برای شناسایی و ارزیابی ارقام مختلف، بررسی خصوصیات کمی و کیفی میوه، انتخاب ارقام سازگار با شرایط اقلیمی، بهبود روشهای تکثیر و ارتقای کیفیت نهالهای تولیدی فراهم کند.
توجه به اصالت رقم، سلامت نهال، سازگاری با شرایط محیطی و نیازهای بازار، از عوامل کلیدی در موفقیت باغهای تجاری انار به شمار میروند.
گامی فراتر؛ تکثیر مرکبات با فناوری کشت بافت گیاهی
فعالیتهای مجموعه صاحبی به انار محدود نمیشود. این مجموعه دارای بخش تخصصی تکثیر گیاهان از طریق فناوری کشت بافت گیاهی (Plant Tissue Culture) با تمرکز بر تکثیر مرکبات نیز هست.
کشت بافت یکی از فناوریهای پیشرفته زیستی در کشاورزی و باغبانی است که امکان تکثیر انبوه گیاهان یکنواخت و سالم را در شرایط کنترلشده فراهم میکند. توسعه این فناوری در تولید مواد گیاهی سالم و باکیفیت میتواند به نوسازی باغهای مرکبات، افزایش بهرهوری و توسعه باغداری تجاری کمک کند.
ضرورت حمایت از سرمایهگذاری بخش خصوصی در پژوهش کشاورزی
تجربه مجموعههایی مانند صاحبی نشان میدهد که بخش خصوصی میتواند در کنار تولید، در توسعه دانش و فناوری کشاورزی نیز نقشآفرین باشد. ارتباط مؤثر میان چنین مراکزی با دانشگاهها، مؤسسات تحقیقات کشاورزی، کارشناسان و باغداران میتواند به انتقال دانش، تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی و ارتقای زنجیره ارزش محصولات باغبانی منجر شود.
صنعت انار و مرکبات ایران برای حضور موفقتر در بازارهای داخلی و بینالمللی به نهالهای اصیل و سالم، ارقام مناسب، فناوریهای نوین تکثیر، مدیریت پایدار منابع آب و خاک و بازاریابی علمی نیاز دارد.
صاحبی؛ الگویی از پیوند تولید، پژوهش و فناوری
بازدید و آشنایی با ظرفیتهای این مجموعه، فرصتی برای توجه بیشتر به نقش کارآفرینان و فعالان بخش خصوصی در توسعه کشاورزی دانشبنیان کشور است.
بیتردید، سرمایهگذاری در پژوهش، تولید نهال استاندارد و بهرهگیری از فناوریهایی مانند کشت بافت، میتواند مسیر توسعه باغبانی ایران را هموارتر کند.
صاحبی در مازندران؛ جایی که تولید نهال، پژوهش انار و فناوری کشت بافت در مسیر توسعه باغبانی ایران به هم میرسند.
محمد اسماعیل اسدی
پژوهشگر ارشد کشاورزی حفاظتی

