مرغ از سفره مردم پر کشید؛ افزایش ۹۸ درصدی قیمت مرغ در یک سال
افزایش ۹۸ درصدی قیمت مرغ در یک سال، سفره خانوارها را کوچکتر کرد؛ بررسی دلایل گرانی مرغ، نهادهها و نقش ارز در التهاب بازار.
مرغ که زمانی یکی از ارزانترین و اصلیترین اقلام پروتئینی خانوار بود، حالا به کالایی گرانقیمت تبدیل شده است؛ جهش بیسابقه قیمت مرغ در کمتر از یک سال، زنگ خطر حذف این کالا از سفره بسیاری از خانوارها را به صدا درآورده است.
افزایش سرسامآور قیمت مرغ در بازار مصرف
اخبار سبز کشاورزی؛ پس از تشدید بحران کمبود نهادههای دامی و تعلل وزارت جهاد کشاورزی در ساماندهی بازار، قیمت مرغ طی کمتر از یک سال با رشد نزدیک به ۹۸ درصدی مواجه شده است. این افزایش قیمت، فشار مستقیمی بر معیشت خانوارها وارد کرده و فاصله میان نرخ مصوب و قیمت بازار را عمیقتر کرده است.
در روزهای اخیر، قیمت رسمی هر کیلو مرغ گرم در خردهفروشیها بین ۱۸۰ تا ۲۰۰ هزار تومان اعلام میشود؛ این در حالی است که وزارت جهاد کشاورزی نرخ مرغ در میادین را حدود ۱۳۸ هزار تومان مصوب کرده، اما عرضه مرغ تنظیمبازاری همچنان با کندی و محدودیت همراه است.
اختلاف قیمت مصوب و بازار؛ مرغ دولتی کجاست؟
با وجود اعلام قیمت مصوب برای کنترل بازار، توزیع مرغ دولتی پاسخگوی تقاضای بازار نیست. همین مسئله باعث شده قیمت مرغ در بسیاری از نقاط کشور به مراتب بالاتر از نرخ رسمی عرضه شود و مصرفکنندگان ناچار به خرید با نرخ آزاد باشند.
کارشناسان معتقدند ضعف نظارت و نبود برنامهریزی مؤثر برای تأمین مستمر، از دلایل اصلی استمرار این اختلاف قیمتی است.
حذف ارز ترجیحی و کاهش واردات نهادهها
بررسیها نشان میدهد کاهش ۶ درصدی واردات نهادههای دامی در ششماهه نخست سال، در کنار حذف ارز ترجیحی، نقش مهمی در جهش قیمتها داشته است.
قیمت مرغ که در ابتدای سال حدود ۱۰۰ هزار تومان بود، اکنون به بیش از ۱۸۰ هزار تومان رسیده است؛ افزایشی که عملاً مرغ را به مرز کالای لوکس نزدیک کرده است.
جهش نرخ ارز و فشار مستقیم بر هزینه تولید
بر اساس اعلام فعالان این صنعت، تنها ۳۶ درصد هزینه تولید مرغ با ارز ترجیحی انجام میشود و ۶۴ درصد باقیمانده وابسته به نرخ ارز آزاد است.
در ماههای اخیر، افزایش نرخ ارز تا حوالی ۱۴۰ هزار تومان، هزینه واردات نهادهها را بهشدت بالا برده و تأثیر آن بهطور مستقیم بر قیمت نهایی مرغ نمایان شده است.
خوراک دام؛ گلوگاه اصلی گرانی مرغ
طبق اعلام اتحادیه سراسری مرغداران، هزینه خوراک دام طی ماههای اخیر بیش از ۷۰ درصد افزایش یافته است. تولید سالانه مرغ به حدود ۸۰ میلیون تن خوراک نیاز دارد، اما تنها ۱۷ درصد آن از طریق سامانه بازارگاه با نرخ دولتی تأمین میشود و مابقی باید از بازار آزاد خریداری شود.
افزایش ۹۸ درصدی قیمت ذرت و کنجاله
براساس آمار اتاق ایران، مرغداران که در سالهای گذشته نهادههایی مانند ذرت و کنجاله را با نرخ ۸ تا ۱۰ هزار تومان تهیه میکردند، اکنون ناچارند این اقلام را با قیمت ۲۰ تا ۲۲ هزار تومان خریداری کنند.
این آمار نشان میدهد قیمت نهادههای اصلی تولید مرغ نیز همپای قیمت مرغ، رشدی نزدیک به ۹۸ درصد را تجربه کرده است.
مرغ در آستانه حذف از سفرهها
ادامه روند فعلی، نبود سیاست حمایتی مؤثر و تداوم وابستگی به بازار آزاد نهادهها، چشمانداز روشنی برای کنترل قیمت مرغ ترسیم نمیکند. در شرایطی که قدرت خرید خانوارها کاهش یافته، مرغ بیش از هر زمان دیگری در معرض حذف از سفره مردم قرار گرفته است.