کارگاههای زیرپلهای تولید ظروف یکبار مصرف؛ هشدار اتحادیه یا زنگ خطر برای سلامت مردم؟
اتحادیه سهم واحدهای غیرمجاز تولید ظروف یکبار مصرف را ناچیز میداند؛ اما ابهام در نظارت و شفافیت، نگرانیها درباره سلامت مصرفکنندگان را باقی گذاشته است
رئیس اتحادیه سازندگان و فروشندگان پلاستیک و نایلون اعلام کرده تنها یک تا دو درصد از تولیدکنندگان ظروف یکبار مصرف فاقد مجوزند و در صورت شناسایی پلمب میشوند. به گفته او، اغلب واحدها دارای پروانه صنفی، مجوز وزارت بهداشت و نشان سیب سلامت هستند و مواد اولیه پلیپروپیلن (PP) را از مجتمعهای پتروشیمی تهیه میکنند.
اما پرسش اساسی اینجاست: این آمار دقیقاً بر چه مبنایی اعلام شده است؟ آیا گزارش رسمی و قابل انتشار از تعداد کل واحدها و میزان تخلفات وجود دارد یا این درصد صرفاً برآورد صنفی است؟
فرآیند نظارت بر تولید ظروف یکبار مصرف؛ از مجوز تا بازرسی
اخبار سبز کشاورزی؛طبق اظهارات مطرحشده، واحدهای تولیدی برای خرید مواد اولیه از بورس، دریافت برق صنعتی و ادامه فعالیت ناچار به اخذ پروانه بهرهبرداری هستند. همچنین دانشگاههای علوم پزشکی بهصورت دورهای از این کارگاهها بازدید میکنند.
در ظاهر، زنجیره نظارت کامل است؛ اما تجربه بازار نشان میدهد همیشه فاصلهای میان مقررات روی کاغذ و اجرای میدانی وجود دارد. کارگاههای زیرپلهای معمولاً خارج از شبکه رسمی مواد اولیه تأمین میکنند و محصولات خود را بدون برچسب معتبر وارد بازار میسازند؛ موضوعی که شناسایی و ردیابی آن را دشوار میکند.
خطر استفاده از مواد اولیه غیراستاندارد در تولید ظروف غذایی
ظروف یکبار مصرف مستقیماً با غذا و نوشیدنی در تماس هستند. اگر در تولید آنها از مواد بازیافتی بیکیفیت یا غیربهداشتی استفاده شود، احتمال انتقال ترکیبات مضر به مواد غذایی وجود دارد. بنابراین مسئله فقط تخلف صنفی یا نداشتن پروانه نیست؛ موضوع، سلامت عمومی است.
در چنین شرایطی، اعلام «اخطار و پلمب» بدون ارائه آمار دقیق از تعداد بازرسیها و برخوردهای انجامشده، نمیتواند نگرانیها را بهطور کامل برطرف کند.
ضرورت شفافسازی درباره برخورد با واحدهای زیرپلهای
اگر سهم واحدهای غیرمجاز واقعاً ناچیز است، انتشار گزارشهای دورهای از تعداد کارگاههای شناساییشده، میزان پلمبها و نتایج آزمایشهای بهداشتی میتواند اعتماد عمومی را تقویت کند. در غیر این صورت، هشدارها بیشتر جنبه واکنشی و رسانهای پیدا میکنند.
هشدار کافی نیست، شفافیت لازم است
بازار ظروف یکبار مصرف بهدلیل مصرف گسترده، مستقیماً با سلامت مردم در ارتباط است. تأکید بر قانونی بودن اکثر تولیدکنندگان اقدامی مثبت است، اما برای اطمینانبخشی به افکار عمومی، شفافیت آماری و نظارت قابل سنجش ضروری است. سلامت مردم با عددهای تقریبی تضمین نمیشود؛ با نظارت شفاف و پاسخگویی تضمین میشود.
