بازار خودرو در مسیر گرانی؛ خودروهای آسیبدیده هم از موج افزایش قیمت جا نماندند
کاهش قدرت خرید مردم در برابر قیمتهای فزاینده خودرو، حتی برای خودروهای آسیبدیده، تصویری نگرانکننده از بازار ارائه میدهد.
بازار خودرو ایران در سالهای اخیر بارها رکوردهای عجیب قیمتی را تجربه کرده، اما حالا نشانههایی دیده میشود که از عبور قیمتها از مرزهای معمول حکایت دارد.
افزایش بهای خودرو به حدی رسیده است که حتی خودروهای آسیبدیده نیز با قیمتهایی قابل توجه در آگهیهای فروش دیده میشوند؛ نشانهای از بازاری که بیش از آن که تابع منطق مصرف باشد، به میدان تورم و کمبود عرضه تبدیل شده است.
بازار خودرو؛ از کالای مصرفی تا دارایی تورمی
تحولات اخیر بازار خودرو نشان میدهد که این بازار به تدریج از ماهیت مصرفی، فاصله گرفته و بیشتر به یک دارایی برای حفظ ارزش پول تبدیل شده است.
در چنین شرایطی، خریداران، دیگر تنها به دنبال یک وسیله نقلیه سالم و استاندارد نیستند؛ بلکه بسیاری از معاملات با نگاه سرمایهای انجام میشود. نتیجه این روند آن است که حتی خودروهای دارای نقص یا آسیب نیز از دایره قیمتهای بالا خارج نمیشوند.
کمبود عرضه و سیاستهای محدودکننده
یکی از مهمترین دلایل چنین وضعیت قیمتی را باید در عدم تعادل میان عرضه و تقاضا جستوجو کرد. محدودیت واردات، تیراژ نهچندان بالای تولید داخلی و فرآیندهای پیچیده فروش باعث شده است تا بازار آزاد، نقش تعیینکنندهتری در کشف قیمت پیدا کند.
وقتی عرضه خودروهای نو محدود میشود، فشار تقاضا به سمت خودروهای کارکرده و حتی آسیبدیده منتقل میگردد و همین مسأله، سطح قیمتها را در تمام بخشهای بازار بالا میبرد.
اثر تورم بر بازار خودرو
تورم عمومی اقتصاد نیز عامل مهم دیگری است که به رشد قیمت خودرو دامن میزند. در اقتصادی که ارزش پول ملی به طور مداوم کاهش مییابد، بسیاری از افراد برای حفظ ارزش دارایی خود به بازارهایی مانند خودرو روی میآورند.
در چنین فضایی، خودرو حتی در بدترین شرایط فنی نیز همچنان به عنوان یک دارایی قابل معامله دیده میشود.
کاهش قدرت خرید و شکاف مصرف با بازار
در مقابل رشد مداوم قیمتها، قدرت خرید خانوارها با همان سرعت، افزایش پیدا نکرده است. همین موضوع باعث شده است تاا دسترسی بخش بزرگی از جامعه به خودروهای سالم و استاندارد دشوارتر شود. در نتیجه برخی خریداران به سمت گزینههای ارزانتر، حتی اگر کیفیت یا سلامت آنها زیر سؤال باشد، سوق پیدا میکنند.
بازاری که به اصلاح نیاز دارد
کارشناسان معتقدند تا زمانی که عرضه خودرو افزایش نیابد و سیاستهای تنظیم بازار اصلاح نشود، چنین پدیدههایی در بازار خودرو ادامه خواهد داشت.
بازگشت خودرو به جایگاه یک کالای مصرفی، نیازمند ثبات اقتصادی، افزایش تولید و ایجاد رقابت واقعی در بازار است؛ در غیر این صورت، قیمتها همچنان مسیر غیرقابل پیشبینی خود را طی خواهند کرد.
جمعبندی
مشاهده قیمتهای بالا حتی برای خودروهای آسیبدیده نشان میدهد بازار خودرو، بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر تورم، کمبود عرضه و نگاه سرمایهای قرار گرفته است؛ شرایطی که فاصله مصرفکننده با بازار را روزبهروز بیشتر میکند.
