«فلج شدهایم»؛ قطعی اینترنت چگونه پژوهش دانشجویان را زمینگیر کرد؟
قطعی اینترنت بیش از ۲۳ روز است پژوهش دانشگاهی را فلج کرده؛ دانشجویان و استادان میگویند بدون اینترنت آزاد، علم از حرکت میایستد.
بیش از سه هفته قطعی و اختلال اینترنت، پژوهش دانشگاهی در ایران را به مرز توقف رسانده است؛ دانشجویان تحصیلات تکمیلی میگویند بدون دسترسی به اینترنت آزاد، نه مقاله میتوان خواند، نه داده تحلیل کرد و نه حتی یک پایاننامه را به سرانجام رساند.
اینترنت؛ شریان حیاتی پژوهش دانشگاهی
اخبار سبز کشاورزی؛ دسترسی به اینترنت آزاد، سالهاست به یکی از ارکان اصلی تولید علم در جهان تبدیل شده است. دانشگاهها و مراکز پژوهشی بدون اتصال پایدار به پایگاههای داده، ژورنالهای بینالمللی، نرمافزارهای تخصصی و ابزارهای هوش مصنوعی، عملاً از چرخه علم جهانی خارج میشوند.
اکنون بیش از ۲۳ روز از قطعی گسترده اینترنت میگذرد؛ هرچند برخی سایتهای پژوهشی بهصورت محدود باز شدهاند، اما قطعی و وصلی مداوم و دسترسی ناقص، پژوهش دانشجویان را فلج کرده است.
پژوهشهایی که «زمین خوردند»
هانا، دانشجوی دکتری فیزیک، میگوید پژوهش او کاملاً به برنامهنویسی و شبیهسازی وابسته است: «کتابخانهها، رانتایمها و مستندات برنامهنویسی همه آنلایناند.
با قطع اینترنت، نه میتوانم کد بزنم، نه حتی سادهترین منابع را بررسی کنم. سایت پایتون بالا نمیآید؛ جایگزین داخلی هم وجود ندارد.»
او تأکید میکند حتی برای درک مفاهیم پایه مقالات خارجی، بدون دسترسی به موتورهای جستوجو و ترجمه، کار عملاً متوقف شده است.
دادههای ماهوارهای پشت درهای بسته
کوثر، دانشجوی ارشد ارزیابی و آمایش سرزمین، میگوید درست بعد از تصویب پروپوزال، اینترنت قطع شده است: «تمام کار من با Google Earth Engine است. یک ماه گذشته و حتی یک تصویر ماهوارهای هم نتوانستهام دانلود کنم. بدون اینترنت، پایاننامهام هیچ معنایی ندارد.»
او میافزاید که حتی ارتباطش با استاد راهنما نیز بهشدت مختل شده است.
پایاننامه بدون داده، بیمعناست
مجتبی، دانشجوی کارشناسی ارشد آلودگی هوا، پژوهش خود را بر دادههای ماهوارهای ناسا بنا کرده است: «دادههای دمایی تهران روزانه بهروزرسانی میشوند، اما از زمان قطعی اینترنت نتوانستهام وارد دیتاسنترهای ناسا شوم. بدون داده جدید، تحلیل روند که بخش اصلی کار من است، عملاً بیارزش میشود.»
او معتقد است نبود پایگاههای داده قوی داخلی، وابستگی رشتههای محیطزیستی به اینترنت بینالملل را حیاتی کرده است.
علوم انسانی هم متوقف شدهاند
سینا، دانشجوی فلسفه علم، میگوید حتی مطالعه منابع از پیش دانلودشده نیز بدون اینترنت ناقص است: «برای فهم مفاهیم، باید در متون مختلف جستوجو کرد. بدون اینترنت، حتی پیدا کردن معنای یک اصطلاح هم دشوار شده است.»
به گفته او، ادامه این وضعیت باعث افزایش زمان نگارش پایاننامه و افت جدی کیفیت پژوهش میشود.
قطع دسترسی به فضای ابری و ابزارهای هوش مصنوعی
فرنوش، دانشجوی دکتری محیطزیست، میگوید: «در مرحله مرور منابع هستم، اما نه به مقالات دسترسی دارم، نه به فایلهایی که در فضای ابری ذخیره کرده بودم. ابزارهای هوش مصنوعی که کار پژوهش را تسریع میکردند، عملاً از دسترس خارج شدهاند.»
حتی فارغالتحصیلان هم آسیب دیدند
مهران، دانشجوی ارشد تغذیه جامعه، با وجود پایان تحصیل، هنوز درگیر تبعات قطعی اینترنت است: «چند مقاله در داوری دارم و یکی از ژورنالها اصلاحیه خواسته بود. با قطع اینترنت، نه میدانم وضعیت مقالاتم چه شده و نه میتوانم اصلاحات را ارسال کنم.»
نگار، دانشجوی برنامهریزی محیطزیست نیز میگوید نبود دسترسی به سرچ، دانلود مقاله، رفرنسدهی و حتی ترجمه ساده، آخرین ویرایش پایاننامهاش را به کابوس تبدیل کرده است.
استادان دانشگاه؛ سردرگم و نگران
کارن ابرینیا، دبیر کانون صنفی استادان دانشگاه، تأکید میکند: «با قطع اینترنت، ارسال مقاله، دریافت نظر داوران، ارتباط با ژورنالها و حتی داوری مقالات تقریباً متوقف شده است. فعالیت پژوهشی دانشگاهها عملاً مختل شده.»
دانشجویان میگویند استادان نیز ناچار شدهاند امتحانات، تکالیف و برنامههای آموزشی را تغییر دهند یا به تعویق بیندازند.
زنگ خطر انزوای علمی
دانشجویان و استادان هشدار میدهند ادامه این وضعیت، ایران را از چرخه جهانی علم دور میکند؛ جایی که نه تبادل علمی ممکن است، نه انتشار مقاله و نه مشارکت در پژوهشهای بینالمللی.
به باور آنها، بازگشایی محدود و گزینشی سایتها راهحل نیست؛ پژوهش پویا، بدون اینترنت آزاد ممکن نخواهد بود.
