چرا میزوفونیا باعث کلافگی از صداهای روزمره میشود؟
آیا صدای جویدن دیگران شما را عصبی میکند؟ میزوفونیا یا بیزاری از صدا، یک وضعیت علمی است که واکنشهای شدید مغزی به صداهای خاص ایجاد میکند.
تا حالا شده است صدای جویدن آدامس توسط نفر کناری یا حتی تقتق ممتد یک خودکار روی میز، شما را تا مرز انفجار ببرد؟
شاید فکر کرده باشید که بیش از حد زودرنج هستید، اما علم، حرف دیگری میزند. این وضعیت که بسیاری از ما آن را با نام میزوفونیا میشناسیم، یک واکنش عصبی واقعی است؛ نه یک بهانهگیری ساده برای فرار از جمع.
واکنش مغز به صداهای آزاردهنده چیست؟
وقتی فردی دچار این عارضه است، مغز او در مواجهه با برخی صداهای آزاردهنده، سیگنالهای اشتباهی ارسال میکند. این صداهای خاص (مثل صدای بلعیدن، نفس کشیدن یا تایپ کردن) در افراد معمولی نادیده گرفته میشوند، اما در سیستم عصبی مبتلایان به میزوفونیا، مسیرهای ارتباطی بین بخش شنوایی و بخش پردازش احساسات در مغز، بیشفعال میشوند.
در واقع، مغز این صداها را به عنوان یک تهدید فوری شناسایی کرده و بدن را در حالت «جنگ یا گریز» قرار میدهد. به همین دلیل است که ضربان قلب بالا میرود، عرق میکنید و احساس اضطراب یا خشم شدیدی را تجربه میکنید که کاملاً غیرارادی است.
چرا حساسیت شنیداری در برخی افراد بیشتر است؟
تحقیقات نشان میدهند که مبتلایان به حساسیت شنیداری بالا، ساختار مغزی متفاوتی دارند. در این افراد، «کورتکس اینسولار قدامی» که مسئول پردازش احساسات و واکنشهای بدن است، ارتباط قویتری با سیستم شنوایی دارد. به زبان ساده، مغز آنها نمیتواند «فیلتر» لازم برای نادیده گرفتن صداهای آزاردهنده را فعال کند.
این میزوفونیا به معنای ضعیف بودن گوش نیست، بلکه نوعی «بیشفعالی» در درک صداهاست. بسیاری از افراد مبتلا به حساسیت شنیداری، سالها تصور میکردند مشکل از بیصبری خودشان است؛ در حالی که آگاهی از این مکانیزم عصبی، اولین قدم برای مدیریت آن است.
شناخت این وضعیت به جای سرکوب کردنِ خشم، کمک میکند تا با روشهایی مانند استفاده از نویز سفید یا درمانهای شناختی، کنترل بهتری روی واکنشهای ناخودآگاه خود داشته باشید.