پیش از بیداری درختان؛ آخرین فرصت طلایی هرس و کوددهی باغها
هرس و کوددهی پیش از بهار، آخرین فرصت طلایی باغداران برای تقویت درختان و افزایش محصول است؛ زمانبندی و اصول درست را از دست ندهید.
در روزهایی که زمستان نفسهای آخر را میکشد و درختان هنوز در خواباند، یک تصمیم درست یا یک غفلت کوتاه میتواند سرنوشت محصول بهار و تابستان را رقم بزند.
اخبار سبز کشاورزی؛ هرس و کوددهی پیش از بهار، دو عملیات کلیدی هستند که اگر بهموقع و اصولی انجام نشوند، هزینه آن را باغدار در فصل برداشت خواهد پرداخت.

چرا اسفند، زمان طلایی هرس و کوددهی است؟
پیش از متورمشدن غنچهها و آغاز جریان شیره گیاهی، درختان بهترین آمادگی را برای ترمیم زخمها و جذب مواد غذایی دارند. به همین دلیل، از ابتدای اسفند تا پایان زمستان (بسته به اقلیم و شرایط آبوهوایی)، مهمترین بازه برای هرس و کوددهی پیش از بهار محسوب میشود.
هرس درختان؛ جراحی سبک برای رشد قویتر
زمان مناسب هرس
با نزدیکشدن به بهار و افزایش دما، شیره گیاهی به حرکت درمیآید. هرس در این مقطع باعث تحریک هورمونی درخت و رشد مجدد شاخههای سالم میشود. با این حال، باید تا پایان دوره سرما صبر کرد تا از آسیب به غنچهها جلوگیری شود.
اصول مهم هرس اصولی
- بیش از یکسوم حجم یا ارتفاع درخت بهطور ناگهانی حذف نشود.
- قطع شاخهها نباید کاملاً چسبیده به ساقه باشد؛ باقیماندن ۱ تا ۲ سانتیمتر از تهشاخه برای ترمیم ضروری است.
- هرس بسیار سنگین میتواند درخت را دچار شوک کند، مگر در برخی درختان میوه که هرس شدید برای افزایش باردهی توصیه میشود.
تفاوت هرس درختان میوه و فضای سبز
درختان میوه، درختان زینتی و گونههایی که صرفاً برای گلدهی نگهداری میشوند، هرکدام الگوی هرس متفاوتی دارند. درختان فضای سبز و بوتهها نباید بهصورت سنگین هرس شوند و کاهش جدی شاخوبرگ بهتر است به پایان بهار موکول شود.
ابزار مناسب هرس
قیچیهای باغبانی مخصوص هرس و ارههای تیز و تمیز، از ملزومات این کار هستند. ابزار نامناسب، زخمهای عمیق و ماندگار روی درخت ایجاد میکند.
شاخههای یخزده؛ عجله نکنید
در پایان زمستان، برخی شاخههای فرعی ممکن است دچار یخزدگی شده باشند. برای تشخیص قطعی زنده یا مرده بودن آنها، کمی صبر تا آغاز جوانهزنی ضروری است. پس از مشخصشدن وضعیت شاخه، تصمیمگیری ساده و دقیقتر خواهد بود.
کوددهی پیش از بهار؛ تغذیه بهموقع، محصول پربار
بهترین زمان کوددهی
اگر کوددهی پیش از هرس انجام نشده باشد، میتوان آن را همزمان با هرس و پیش از ظهور جوانهها انجام داد. تأخیر در این کار، اثربخشی کود را کاهش داده و جذب آن را به تابستان موکول میکند؛ زمانی که دیگر نقشی جدی در شکلگیری میوه نخواهد داشت.
روش صحیح مصرف کود
کودها—چه به روش نواری و چه چالکود—باید در محدوده ریشههای فعال درخت قرار گیرند. ریختن کود در اطراف ساقه، عملاً فایدهای برای درخت ندارد و تنها باعث هدررفت نهاده میشود.
جمعبندی
هرس و کوددهی پیش از بهار، دو اقدام ساده اما تعیینکننده برای سلامت درخت، رشد متعادل و افزایش عملکرد محصول هستند. رعایت زمانبندی، اصول فنی و شناخت نوع درخت، میتواند باغ را با حداقل هزینه، آماده فصلی پربار کند.
