عقبنشینی ترامپ از خط قرمز هستهای؛ غنیسازی در ایران تایید شد؟
العربیه از پیشنهاد محرمانه قطر و پاکستان خبر داد: موافقت آمریکا با غنیسازی ۳.۶۷ درصدی ایران و آزادسازی ۹ میلیارد دلار؛ توافق نزدیک است؟
در حالی که بنبست دیپلماتیک میان تهران و واشنگتن پیچیدهتر از هر زمان دیگری به نظر میرسید، انتشار گزارشی اختصاصی از سوی شبکه العربیه معادلات را تغییر داد. بر اساس ادعای منابع آگاه، واشنگتن در چرخشی معنادار، موافقت آمریکا با غنی سازی ایران را پذیرفته است؛ تحولی کمسابقه که در صورت تأیید رسمی، میتواند سد اصلی احیای مذاکرات و دستیابی به یک توافق جامع هستهای را بشکند.
ابتکار مشترک قطر و پاکستان؛ روی میز مذاکره چه میگذرد؟
طبق اطلاعات درز کرده از رایزنیهای دیپلماتیک، دوحه و اسلامآباد به عنوان میانجیهای اصلی وارد میدان شده و بستهای جامع را به طرفین ارائه کردهاند. این طرح که هدف آن احیای فوری مذاکرات جدی میان ایران و ایالات متحده است، چند محور کلیدی را در بر میگیرد:
- پذیرش غنیسازی در خاک ایران: شناسایی حق غنیسازی اورانیوم تا سقف ۳.۶۷ درصد در داخل مرزهای ایران توسط واشنگتن.
- گشایش مالی گسترده: آزادسازی منابع ارزی بلوکهشده ایران به ارزش ۶ تا ۹ میلیارد دلار.
- همکاری مجدد با نهاد پادمانی: تنظیم چارچوبی برای بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تأسیسات هستهای.
چرخش راهبردی کاخ سفید؛ عبور از سیاست «غنیسازی صفر»
اهمیت این گزارش زمانی دوچندان میشود که به رویکرد پیشین دولت دونالد ترامپ نگاه کنیم. واشنگتن تا پیش از این بر سیاست «غنیسازی صفر» در خاک ایران اصرار داشت؛ موضعی که همواره با واکنش صریح و قاطع تهران مواجه شده بود، چرا که حق غنیسازی بومی همواره به عنوان خط قرمز غیرقابل مذاکره جمهوری اسلامی تعریف شده است.
تحلیلگران معتقدند چنانچه این سیگنالها واقعی باشند و موافقت آمریکا با غنی سازی ایران رسماً روی میز بنشیند، بزرگترین مانع روانی و فنی برای دستیابی به یک چارچوب توافقی مشترک عملاً از میان برداشته شده است.
ابهام در مأموریت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی
ضلع سوم این معادله، نحوه تعامل مجدد با نهاد دیدهبان هستهای سازمان ملل است. بر اساس گزارش العربیه، همزمان با چانهزنیهای سیاسی، ترتیباتی برای بازگشت بازرسان آژانس به ایران در حال انجام است.
با این حال، یک نکته مبهم و حساس در این بند وجود دارد: دامنه مأموریت و سطح دسترسی بازرسان هنوز مشخص نشده است. تهران همواره تأکید کرده که نظارتها صرفاً باید در چارچوب تعهدات پادمانی باشد و فراتر رفتن از آن بدون لغو تحریمهای اقتصادی ممکن نخواهد بود.
افق پیشرو: آیا توافق جدید در دسترس است؟
آزادسازی داراییهای ۶ تا ۹ میلیارد دلاری در کنار رسمیت یافتن غنیسازی تا سقف ۳.۶۷ درصد، میتواند فرمولی برد-برد برای شکستن قفل مذاکرات باشد. هرچند تا زمان اتخاذ مواضع رسمی از سوی وزارت امور خارجه ایران یا کاخ سفید، نمیتوان این گزارهها را نهایی دانست، اما شواهد نشان میدهد میانجیگری فعال قطر و پاکستان، کانالهای مسدود شده دیپلماسی را دوباره باز کرده است.