هشدار جدی؛ گرد و غبار همزمان چند استان فلات مرکزی را در وضعیت خطرناک قرار داد
همزمان با افزایش گرد و غبار در فلات مرکزی، کیفیت هوا در کرمان، یزد، اصفهان، مرکزی، چهارمحال و بختیاری و سیستان و بلوچستان به سطوح خطرناک رسید
همزمان با افزایش چشمگیر غلظت ذرات معلق در بخش وسیعی از کشور، گرد و غبار فلات مرکزی بار دیگر کیفیت هوای چندین استان را به سطوح نگرانکننده رساند. تازهترین دادههای سامانههای پایش نشان میدهد از صبح پنجشنبه ۱۱ تیر، شاخص کیفیت هوا در برخی مناطق به محدوده «خطرناک» وارد شده است؛ رخدادی که تنها به یک شهر یا استان محدود نیست و از گسترش یک پدیده منطقهای در بخش بزرگی از فلات مرکزی و شرق ایران حکایت دارد.
موج گسترده گرد و غبار، چند استان را همزمان درگیر کرد
بر اساس آخرین اطلاعات ثبتشده از سامانههای پایش کیفیت هوا، موج گرد و غبار فلات مرکزی استانهای کرمان، یزد، اصفهان، مرکزی، چهارمحال و بختیاری و سیستان و بلوچستان را بهطور همزمان تحت تأثیر قرار داده است.
گستردگی جغرافیایی این آلودگی نشان میدهد با یک رخداد فراگیر روبهرو هستیم؛ رخدادی که ابعاد آن فراتر از آلودگیهای معمول شهری یا منابع آلاینده محلی است و بخش بزرگی از فلات مرکزی کشور را درگیر کرده است.
کرمان در بحرانیترین وضعیت کیفیت هوا
در میان استانهای درگیر، استان کرمان شدیدترین شرایط را تجربه میکند.
براساس دادههای ثبتشده در ساعت ۹ صبح، شاخص کیفیت هوا در ایستگاههای انار، دانشگاه علوم پزشکی بم و خاتونآباد به عدد ۵۰۰ رسیده است؛ رقمی که بالاترین سطح شاخص کیفیت هوا محسوب میشود و بیانگر شرایط «خطرناک» برای تمامی گروههای سنی و جمعیتی است.
همچنین در ایستگاه فولاد بوتیای ایرانیان کرمان شاخص کیفیت هوا عدد ۳۱۶ را ثبت کرده که همچنان در محدوده بسیار ناسالم قرار دارد.
آلودگی شدید از یزد تا سیستان و بلوچستان
گزارشهای پایش کیفیت هوا نشان میدهد علاوه بر کرمان، شهرهای یزد، اراک، کاشان، شهرضا، شهرکرد، زابل و زهک نیز با افزایش قابل توجه غلظت ذرات معلق روبهرو شدهاند.
پراکندگی این آلودگی در چندین استان، نشاندهنده شکلگیری یک پدیده منطقهای است که بخش وسیعی از مرکز و شرق ایران را تحت تأثیر قرار داده و تنها به عوامل محلی محدود نمیشود.
چرا گرد و غبار همزمان چند استان را درگیر کرده است؟
کارشناسان معتقدند زمانی که چند استان در امتداد فلات مرکزی بهصورت همزمان با افزایش ذرات معلق مواجه میشوند، نقش سامانههای جوی و انتقال تودههای گرد و غبار بسیار پررنگتر از منابع آلاینده شهری یا صنعتی است.
به گفته متخصصان، عواملی مانند تداوم خشکسالی، کاهش پوشش گیاهی، خشک شدن تالابها و فعال شدن کانونهای تولید گرد و غبار، زمینه وقوع مکرر چنین رخدادهایی را فراهم کردهاند و باعث شدهاند گرد و غبار فلات مرکزی به یکی از مهمترین چالشهای زیستمحیطی کشور تبدیل شود.
زنگ خطر برای مدیریت کانونهای گرد و غبار
تداوم این شرایط بار دیگر ضرورت مدیریت کانونهای داخلی گرد و غبار، احیای تالابها و اجرای برنامههای سازگاری با اقلیم خشک را یادآوری میکند.
آنچه امروز در استانهای کرمان، یزد، اصفهان، مرکزی، چهارمحال و بختیاری و سیستان و بلوچستان مشاهده میشود، تنها یک آلودگی مقطعی نیست؛ بلکه نشانه بحرانی گسترده است که مرزهای اداری استانها را پشت سر گذاشته و به مسئلهای مشترک برای بخش بزرگی از فلات مرکزی ایران تبدیل شده است.
