تولید علوفه هیدروپونیک؛ چطور در دل خشکسالی، مرتع سبز داشته باشیم؟

این روزها که خشکسالی، امان دشت‌ها را بریده و قیمت نهاده‌های دامی مثل جو و یونجه سر به فلک کشیده است، دامدارانی موفق هستند که به دنبال راه‌های میان‌بر می‌گردند.

یکی از این راه‌ها که مثل یک معجزه در دامداری‌های مدرن و حتی کوچک عمل می‌کند، «تولید علوفه هیدروپونیک» است. یعنی تولید خوراک سبز و تازه، بدون نیاز به خاک و با کمترین مقدار آب!

علوفه هیدروپونیک چیست و چرا عصای دست دامدار است؟

به زبان خیلی ساده، در این روش شما بذر (معمولاً جو) را در سینی‌های مخصوص می‌چینید و با پاشش منظم آب و نور مناسب، طی ۷ روز، یک فرش سبز و پرپشت تحویل می‌گیرید.

مهم‌ترین مزیت این کار این است که برای تولید یک کیلو علوفه، به جای مصرف ده‌ها لیتر آب در زمین کشاورزی، فقط به حدود یک تا دو لیتر آب نیاز دارید. از طرفی، دام شما در تمام ۳۶۵ روز سال، علوفه‌ای می‌خورد که انگار همین الان از دل مرتع چیده شده است.

مراحل ساخت یک اتاقک ارزان و کاربردی

لازم نیست حتماً سوله‌های میلیاردی داشته باشید؛ شما می‌توانید حتی در یک اتاقک ۱۲ متری یا یک کانتینر قدیمی هم کار را شروع کنید. مراحل زیر را دنبال کنید:

۱. آماده‌سازی فضا: دیوارهای اتاقک باید عایق باشند تا دما (بین ۱۸ تا ۲۲ درجه) و رطوبت (حدود ۶۰ درصد) حفظ شود. قفسه‌بندی فلزی یا گالوانیزه، بهترین گزینه برای چیدن سینی‌هاست.

۲. نورپردازی: چون خبری از نور خورشید نیست، باید از لامپ‌های مخصوص رشد گیاه یا حتی مهتابی‌های معمولی استفاده کنید تا جوانه‌ها، عمل فتوسنتز را انجام دهند و سبز شوند.

۳. سیستم آبیاری: ساده‌ترین راه، نصب چند نازل مهپاش بالای سر هر قفسه است که به یک پمپ و تایمر متصل شده باشد. تایمر به شما کمک می‌کند که بدون حضور در محل، هر چند ساعت یک‌بار فقط برای چند دقیقه گیاهان را سیراب کنید.

۴. انتخاب بذر و کاشت: بذر جوی باکیفیت را حدود ۱۲ تا ۲۴ ساعت بخیسانید و بعد در سینی‌ها پخش کنید. لایه بذر نباید خیلی ضخیم باشد تا هوا جریان داشته باشد و کپک نزند.

فواید این روش برای دام و جیب شما

وقتی دام (گاو، گوسفند، اسب یا حتی مرغ و شترمرغ) از این علوفه تغذیه می‌کند، چون کل گیاه (از ریشه سفید تا ساقه سبز) را می‌خورد، ویتامین و انرژی بسیار بالایی جذب می‌کند.

تجربه دامداران نشان داده است که مصرف این علوفه باعث افزایش شیردهی، براق شدن پشم و پوست و افزایش سرعت وزن‌گیری در پرواربندی می‌شود. از همه مهم‌تر، هزینه‌های خرید یونجه و کاه به شدت کاهش پیدا می‌کند.

یک فوت کوزه‌گری برای جلوگیری از کپک

بزرگترین دشمن این کار «کپک» است. برای پیشگیری، حتماً تهویه هوای اتاقک را جدی بگیرید. هوا باید دائماً در گردش باشد. همچنین استفاده از یک قاشق چایخوری سفیدکننده (وایتکس) در ۱۰۰ لیتر آبِ خیساندن بذر، می‌تواند تا حد زیادی جلوی قارچ و کپک را بگیرد.

سخن پایانی

تولید علوفه هیدروپونیک نه یک کار فانتزی، بلکه یک ضرورت برای ماندن در بازار رقابتی امروز است. با این روش، شما دیگر نگران بارندگی و قیمت علوفه در بازار نخواهید بود و مرتع اختصاصی خود را در یک وجب جا خواهید داشت.