چرا باتری گوشی و لپتاپ با گذشت زمان زودتر خالی میشود؟
چرا باتری گوشی و لپتاپ مثل روز اول شارژ نگه نمیدارد؟ با علت فرسودگی باتری و راههای کاهش افت شارژدهی آشنا شوید.
اگر احساس میکنید گوشی، لپتاپ یا هدفون بیسیم شما دیگر مانند روزهای اول شارژ نگه نمیدارد، این اتفاق معمولاً نشانه خراب شدن ناگهانی دستگاه نیست.
باتریهای قابل شارژ، بهویژه باتریهای لیتیومیونی که در بسیاری از وسایل الکترونیکی امروزی استفاده میشوند، با گذشت زمان دچار تغییرات شیمیایی میشوند و ظرفیت واقعی آنها کاهش پیدا میکند.
باتری چرا با گذشت زمان ضعیف میشود؟
باتری لیتیومیونی هنگام شارژ و تخلیه، بارها تحت واکنشهای شیمیایی قرار میگیرد. این فرایند بهتدریج باعث ایجاد تغییراتی در مواد فعال باتری و کاهش مقدار انرژی قابل ذخیره میشود.
در نتیجه، حتی اگر باتری روی نمایشگر ۱۰۰ درصد شارژ نشان دهد، ممکن است ظرفیت واقعی آن نسبت به زمانی که نو بوده کمتر باشد.
این کاهش ظرفیت فقط به دفعات شارژ مربوط نیست. باتری حتی در زمان استفاده نکردن نیز بهمرور دچار «فرسودگی تقویمی» میشود. دما و میزان شارژ باتری در زمان نگهداری نیز میتوانند بر سرعت این فرایند اثر بگذارند.
گرما؛ یکی از دشمنان اصلی باتری
دمای بالا میتواند سرعت واکنشهای ناخواسته داخل باتری را افزایش دهد و روند فرسودگی را سریعتر کند.
استفاده سنگین از گوشی هنگام شارژ، قرار گرفتن طولانیمدت در محیط بسیار گرم یا نگهداری دستگاه در دمای بالا، از شرایطی هستند که میتوانند به کاهش عمر باتری کمک کنند.
بررسیهای علمی نیز نشان دادهاند که افزایش دما میتواند روند افت ظرفیت باتریهای لیتیومیونی را تشدید کند.
آیا شارژ کردن باتری تا ۱۰۰ درصد اشتباه است؟
شارژ کامل بهخودیخود به معنای آسیب فوری به باتری نیست و باتریهای امروزی برای مدیریت فرایند شارژ به سیستمهای کنترلی مجهز هستند.
با این حال، نگهداشتن طولانیمدت باتری در سطح شارژ بالا، بهخصوص در دمای زیاد، میتواند برای عمر بلندمدت آن مطلوب نباشد.
به همین دلیل بسیاری از دستگاههای جدید قابلیتهایی مانند شارژ بهینه یا محدود کردن شارژ را ارائه میکنند.
عمر باتری چقدر است؟
عمر دقیق باتری به نوع سلول، دستگاه و نحوه استفاده بستگی دارد و نمیتوان برای همه باتریها یک عدد ثابت تعیین کرد.
برای نمونه، اپل اعلام کرده است باتری آیفونهای ۱۴ و مدلهای قدیمیتر برای حفظ ۸۰ درصد ظرفیت اولیه تا ۵۰۰ چرخه کامل شارژ در شرایط ایدهآل طراحی شدهاند؛ این رقم برای آیفونهای ۱۵ و مدلهای بعدی به ۱۰۰۰ چرخه رسیده است.
این اعداد به معنای پایان عمر باتری در آن نقطه نیستند، بلکه یک معیار طراحی در شرایط مشخص محسوب میشوند.
بنابراین کاهش تدریجی شارژدهی، بخشی طبیعی از عمر باتریهای قابل شارژ است. جلوگیری از گرمای شدید، استفاده صحیح از دستگاه و بهرهگیری از قابلیتهای مدیریت شارژ میتواند به کُندتر شدن این روند کمک کند؛ اما هیچ باتری لیتیومیونی برای همیشه ظرفیت اولیه خود را حفظ نمیکند.
